ددروس معرفت نفس

پرسش‌وپاسخ همان روز: «اعتماد به نفس» اول می‌پرسد کدام نفس. سؤال اصلی معاد جسمانی است: نفس هیچ‌وقت بدون بدن نیست (ظاهر/باطن؛ حدید ۳). ابدان در طول عوالم‌اند و با نقص/کمال تفاوت دارند؛ جسد مادی نمی‌رود برزخ، بدن مثالی می‌ماند و بعد بدنی متناسب با عالم عقول می‌آید. دو تفسیر «جسمانی»: داشتن بدن vs بازگرداندن همین جسد خاکی — دومی با عقل مشکل دارد ولی بعضی تعبداً می‌پذیرند. «تبارک الله احسن الخالقین» پس از إنشاء خلق آخر / نفخ روح است نه صرف بدن (مؤمنون ۱۴). تربیت در برزخ هست (اطفال نزد صدیقه؛ درس ملک پس از مرگ) ولی سرعت کمتر از دنیاست؛ استکمال با باقیات، هدیهٔ نزدیکان، لطف «ولدينا مزيد»، و عذاب برزخی روی بستر ملکات. نفس به‌شدت خوپذیر است؛ نزدیک نشدن به شجره ممنوعه؛ عاقبت‌بخیری مهم‌ترین دعاست.