ددروس معرفت نفس

پرسش‌وپاسخ همان روز: انسان فقط «سه وجه» نیست؛ ظاهر و باطن داریم و باطن (نفس) رتبه‌بندی شده است: خیال، وهم، عقل، قلب، روح، سر/خفی… — همه حیثیاتِ یک نفس واحدند. اسماء الهی در نفس‌اند؛ اسم غالب = رب شخصی. دربارهٔ خواب: دیدن و فراموش کردن نشانهٔ نقص عقل؛ ندیدنِ خواب فی‌نفسه خوب است؛ هنر، دیدن در بیداری است (تمثیل مریم؛ کشف غطاء). مداومت بر اخلاص خواب پریشان را کم می‌کند؛ برای خواب زلال‌تر سوره قدر. گیر اصلی: معرفت نفس. در برزخ دو راه جبران: ملکات (مثل ولایت اهل بیت که زنگ روی سکهٔ طلا را می‌زداید) و لطف خدا («وَلَدَيْنَا مَزِيدٌ» روی بستر همان ملکات). اصل ششم علامه: نفس جسمانیة الحدوث و روحانیة البقاء است (در برابر روحانیة الحدوث مشاء). باغ‌های بهشتی بزرگ به سعهٔ باطن برمی‌گردد نه بدن مادی.